Γραφείο Επιτρόπου Προεδρίας

Γραφείο Επιτρόπου Προεδρίας

Παντελίδης: Οι δηλώσεις Τατάρ για παρεμπόδιση ανασκαφών αποσκοπούν στην άσκηση πιέσεων, Φιλελεύθερος 11/07/2023


Δεν είναι ακριβής ο ισχυρισμός του Τουρκοκύπριου ηγέτη για παρεμπόδιση ανασκαφών στο χωριό Αλόδα, δήλωσε την Τετάρτη ο Λεωνίδας Παντελίδης, εκπρόσωπος της Ελληνοκυπριακής Κοινότητας στη Διερευνητική Επιτροπή για τους Αγνοούμενους (ΔΕΑ), σημειώνοντας ότι δεν παραμελούν υποθέσεις Τ/κ, και ότι τα αποτελέσματα για ανεύρεση Τουρκοκυπρίων είναι αισθητά καλύτερα από αυτά για Ε/κ.

Όπως λέχθηκε στην Επιτροπή, η Γερμανία, αποσύρει τη χρηματοδότησή της προς τη ΔΕΑ, ενώ υπάρχουν κι άλλες χώρες που προτίθενται να κάνουν το ίδιο.

Η Επιτροπή συζήτησε τις εξελίξεις γύρω από το θέμα των αγνοουμένων, σε αυτεπάγγελτη εξέταση έπειτα από εισήγηση των Βουλευτών Νίκου Κέττηρου, Χρίστου Χριστοφίδη, Χρίστου Χριστόφια, Νίκου Γεωργίου, Γιώργου Κάρουλλα, Ρίτας Θεοδώρου Σούπερμαν, Ονούφριου Κουλλά, Χρίστου Σενέκη, Ζαχαρία Κουλία και Μιχάλη Γιακουμή.

Κληθείς από μέλη της Επιτροπής να σχολιάσει τις δηλώσεις του Τουρκοκύπριου ηγέτη Ερσίν Τατάρ για παρεμπόδιση ανασκαφών στην Αλόδα, ο κ. Παντελίδης είπε ότι ο ισχυρισμός του κ. Τατάρ ότι παρεμποδίζει ο κ. Παντελίδης τις ανασκαφές δεν είναι ακριβής και ότι είναι μια προσπάθεια για να ασκηθούν δημόσια πιέσεις για επιτάχυνση μιας ανασκαφής που τους ενδιαφέρει ιδιαίτερα.  

Σημείωσε ότι η υπόθεση βρίσκεται στον κατάλογο της ΔΕΑ και ότι όλα θα γίνουν με τη σειρά. Ανέφερε ότι ο χώρος εκεί είναι προστατευμένος και ότι προτεραιότητά τους είναι οι χώροι που βρίσκονται σε κίνδυνο αλλοίωσης του εδάφους που θα έκανε τις προσπάθειες ανεύρεσης αγνοουμένων πιο δύσκολο. Είπε ότι απομένουν περίπου 700 Ε/κ και 200 Τ/κ αγνοούμενοι.

Ο κ. Παντελίδης ανέφερε ότι τα αποτελέσματα για ανεύρεση Τουρκοκυπρίων αγνοουμένων είναι «αισθητά καλύτερα» από αυτά που αφορούν σε Ελληνοκύπριους, σημειώνοντας ότι δεν παραμελούν υποθέσεις, «άρα δεν ισχύει ο ισχυρισμός ότι παρεμποδίζουμε οποιεσδήποτε ανασκαφές». Είπε ότι τα αποτελέσματα ανεύρεσης Τ/κ είναι στο 58%-60% και Ε/κ στο 46%-47%.

Είπε ακόμη ότι είναι ικανοποιητική η συνεργασία με το Τουρκοκυπριακό γραφείο της ΔΕΑ αλλά αντιμετωπίζουν προβλήματα με τις αρχές στα κατεχόμενα και με τον Τουρκικό στρατό, και πολλές φορές και με χρήστες περιουσίων για να δώσουν πρόσβαση, ενώ υπάρχουν καθυστερήσεις και σε στρατιωτικές περιοχές.

Αναφερθείς στις ανασκαφές που κάνουν τώρα είπε ότι είναι στη διαδικασία αποξήρανσης μέρους της Λίμνης του Αγίου Λουκά όπου υπάρχουν πληροφορίες για ομαδική ταφή Ελληνοκυπρίων μετά από εκτέλεση. Ο κ. Παντελίδης είπε ότι δεν ξέρουν το ακριβές σημείο και χρειάζεται να αποξηράνουν μέρος της λίμνης. Σημείωσε ότι υπήρξε καθυστέρηση για τρία χρόνια μετά από ισχυρισμούς ότι είναι περιοχή Νατούρα. Οι πληροφορίες μιλούν για 15 περίπου άτομα, αλλά μια άλλη μαρτυρία Τουρκοκυπρίου αυτόπτη μάρτυρα που είδε την επιβίβαση των ατόμων αυτών σε φορτηγά μιλά για μεγαλύτερο αριθμό, είπε.

Σημείωσε ακόμη ότι κάνουν ανασκαφές και στην Λάπηθο για Ελληνοκυπρίους αγνοουμένους αφού υπήρξαν ενέδρες κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας και ότι χάθηκαν περίπου 70 άτομα και υπολείπονται να εντοπιστούν περίπου 40.
Είπε ακόμη ότι γίνονται ανασκαφές στους Τρούλλους Αμμοχώστου. Στο Παλαίκυθρο γίνονται ανασκαφές για Τ/κ που αγνοούνται από το 1964, στην Χούλου της Πάφου για Τ/κ αγνοούμενους από το 1964-67, ενώ προσπάθεια για εντοπισμό Τ/κ γίνεται και στον Στρόβολο όπου χρειάστηκε να χαλαστεί υποσταθμός της ΑΗΚ, πρόσθεσε.

Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, Σπύρος Αττάς είπε στην Επιτροπή ότι το Υπουργείο, είναι υποχρεωμένο να συντηρεί το θέμα των αγνοουμένων στο διεθνές πεδίο και ειδικά στο Συμβούλιο της Ευρώπης, στην Επιτροπή των Υπουργών ως μέσο πίεσης προς την Τουρκία. Είπε ότι το ΥΠΕΞ πρέπει να κωδικοποιεί τα προβλήματα και προσκόμματα που αντιμετωπίζονται στο θέμα των αγνοουμένων για να τα αναδεικνύει εκεί που πρέπει.

Αναφέρθηκε και σε διαβήματα για αποτροπή απόσυρσης χρηματοδότησης από μια Ευρωπαϊκή χώρα προς τη ΔΕΑ, χωρίς να διευκρινίζει σε ποια χώρα αναφερόταν. Αργότερα, ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ, Χρίστος Χριστοφίδης αναφέρθηκε στη Γερμανία.

Τα μέλη της Επιτροπής εξήραν το έργο της ΔΕΑ και έθεσαν το θέμα περαιτέρω στήριξής της.

Ο Βουλευτής του ΔΗΣΥ, Νίκος Γεωργίου είπε ότι ενστερνίζεται πολύ καλά όσα είπε ο κ. Παντελίδης είναι ότι ο χρόνος είναι αμείλικτος και σημείωσε ότι μεγάλο μέρος των κατεχομένων εδαφών είναι στρατιωτική ζώνη.

Η Ρίτα Σούπερμαν, επίσης Βουλευτής ΔΗΣΥ είπε ότι οι ενέργειες της Κυπριακής Δημοκρατίας θα πρέπει να εντατικοποιηθούν και όχι να πέσουν σε αδράνεια και ότι η ΔΕΑ πρέπει να ενισχυθεί και με προσωπικό και χρηματοδότηση αν χρειάζεται. Είμαστε σε κρίσιμη καμπή, είπε, και δεν πρέπει να περιμένουμε 100 χρόνια και να λέμε ακόμα ότι ψάχνουμε αγνοουμένους.

Ο κ. Χριστοφίδης στη δική του τοποθέτηση είπε ότι η απόφαση του γερμανικού Κράτους σε σχέση με την χρηματοδότηση κτυπά ένα καμπανάκι ότι όσο περνά ο χρόνος οι προσπάθειες δυσκολεύουν. Αν δεν γίνει κάτι τα επόμενα χρόνια για να δοθεί πρόσβαση στα αρχεία του Τουρκικού στρατού, και αύξηση συνεργείων της ΔΕΑ, «θα έχουμε τεράστιο πρόβλημα». Σημείωσε ότι έχουν ανευρεθεί περίπου οι μισοί αγνοούμενοι και κάθε μέρα που περνά, η προσπάθεια εξεύρεσης τους δυσκολεύει. Είπε ότι πρέπει να αναληφθούν προσπάθειες σε ανώτατο επίπεδο όπως στις Βρυξέλλες

Ο Βουλευτής του ΔΗΚΟ, Ζαχαρίας Κουλίας, είπε ότι τα προσκόμματα είναι στρατηγική των Τούρκων. Είπε ότι πρέπει να βρεθεί τρόπος ενίσχυσης της ΔΕΑ, και αυτές οι Τουρκικές πολιτικές να καταγράφονται και να καταγγέλλονται στο ΣτΕ. Εισηγήθηκε ακόμη η ΚΔ να τα αξιολογεί αυτά και σε επίπεδο ΕΕ.

Εκπρόσωποι συγγενών αγνοουμένων ζήτησαν από τη ΔΕΑ να είναι πιο πιεστική προς την Τ/κ πλευρά για να μάθουν τι απέγιναν οι δικοί τους. Ζήτησαν αν γίνεται να αυξηθούν τα συνέργεια ανασκαφών γιατί ο χρόνος πιέζει, όπως είπαν.
Έθεσαν και το θέμα εγρήγορσης όσον αφορά να κρατηθεί ζωντανό το θέμα αγνοουμένων στο ΣτΕ αλλά και θέμα περισσότερης χρηματοδότησης της ΔΕΑ.

Δηλώσεις

Σε δηλώσεις του, ο Πρόεδρος της Επιτροπής Νίκος Κέττηρος είπε ότι, θα πρέπει να γίνουν οι ανάλογες κινητοποιήσεις για να αποτραπεί το ενδεχόμενο απόσυρσης  χρηματοδότησης προς τη ΔΕΑ από χώρες δωρητές. Έθεσε το ερώτημα τι έχει προκύψει και αυτές οι χώρες δωρητές αποσύρουν το ενδιαφέρον τους.

Η Επιτροπή έχει κάνει κάποιες ενέργειες για το θέμα αυτό, είπε, και έχει κανονίσει συνάντηση με την εισηγήτρια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου την κ. Σάντος η οποία θα είναι στην Κύπρο στις 24 Ιουλίου. Αυτό θα είναι στην κορυφή της ατζέντας που θα θέσουν ενώπιόν της, είπε και θα ζητήσουν και την παρέμβαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε ότι αφορά αυτή  την προσπάθεια. Είπε ότι θα ζητήσουν και από την Κυβέρνηση να κάνει ανάλογες ενέργειες.

Σε δηλώσεις του μετά την συνεδρία ο κ. Παντελίδης είπε για τις αναφορές που έγιναν σε αύξηση των συνεργείων, και ότι θα καλωσορίσουν περισσότερα μέσα αν τους δοθούν και θα τα βάλουν σε χρήση. Είπε ότι τώρα έχουν επτά συνεργεία.
Μέχρι τώρα δεν είχαν πρόβλημα χρηματοδότησης, είπε, σημειώνοντας ότι το 80% των χρηματοδότησης προέρχεται από την ΕΕ αλλά ότι πρέπει κάθε χρόνο να εξευρίσκουν το υπόλοιπο 20%. Ο προϋπολογισμός της ΔΕΑ, είπε,  είναι πάνω από €3 εκατομμύρια ετησίως και δουλεύει περίπου με 100 επιστήμονες, όπως ανθρωπολόγους, αρχαιολόγους, γενετιστές, ερευνητές, γεωλόγους, και ψυχολόγους.

Είπε ότι είναι ένα πρόγραμμα που έχει κερδίσει την εμπιστοσύνη των δωρητών αλλά ότι αυτή την στιγμή οι Κυβερνήσεις έχουν και άλλες προτεραιότητες εκφράζοντας την ελπίδα ότι δεν θα έχουν πρόβλημα χρηματοδότησης. Είπε ότι εκτός της Γερμανίας, υπάρχουν και άλλες χώρες που αποσύρουν την χρηματοδότησή τους. Σημείωσε ότι η Κύπρος δεν εμπίπτει στα κριτήρια για ανθρωπιστική βοήθεια επειδή δεν είναι φτωχή χώρα.

Η Εκπρόσωπος της Επιτροπής Συγγενών Αγνοουμένων Άσσιας, Μαρία Λεοντίου-Γεωργίου, είπε σε δηλώσεις της ότι η Κυπριακή Δημοκρατία πρέπει να σταθεί αρωγός στο έργο της ΔΕΑ και ότι τα €3.5 εκατομ. που έχει συνεισφέρει στη ΔΕΑ τα τελευταία 17 χρόνια αντιστοιχούν σε €137 για κάθε αγνοούμενο για κάθε έτος ποσό που όπως είπε, το θεωρούν «πενιχρό».

Ζήτησε επίσης την αρωγή της ΚΔ για το θέμα του Δικώμου και της μεταφοράς των οστών των 70 Ασσιωτών από το Ορνίθι.

KYΠΕ